Hấp thu dinh dưỡng kém: Lỗi do bao tử, ruột hay lối sống?
Nhiều người ăn uống đủ chất, thậm chí còn dùng thêm thực phẩm chức năng đắt tiền, mà cơ thể vẫn mệt mỏi, gầy yếu, chậm hồi phục sau bệnh. Lúc ấy, lỗi thường không nằm ở thiếu chất… mà nằm ở chỗ cơ thể không hấp thu được chất. Câu hỏi là: đổ lỗi cho bao tử, ruột hay lối sống?
Bao tử - nơi "soạn nhạc" cho dàn giao hưởng tiêu hóa
Dạ dày không chỉ là nơi “nhào nặn” thức ăn. Đó là nơi kích hoạt enzyme, phân hủy protein, làm mềm thực phẩm để ruột non dễ hấp thu. Khi dạ dày thiếu acid (mà người lớn tuổi hay gặp), thức ăn xuống ruột non ở dạng lổn nhổn, không khác gì một bản nhạc lạc nhịp – khiến ruột không kịp làm việc, dinh dưỡng đi qua mà không thẩm thấu được bao nhiêu.
Người có tiền sử viêm dạ dày, dùng thuốc chống viêm kéo dài, hay dùng thuốc ức chế acid quá mức thường có nguy cơ… ăn mà như nhịn.
Ruột – hàng rào hấp thu cần được chăm sóc đúng cách
Ruột non là nơi hấp thu dinh dưỡng chính yếu. Nhưng nếu niêm mạc ruột bị viêm, bị tổn thương do vi khuẩn, thuốc, stress kéo dài, hoặc do hội chứng ruột kích thích, thì các lông ruột – nơi thực hiện chức năng hấp thu – sẽ teo dần.
Hậu quả là, dù ăn uống đầy đủ, vitamin, khoáng chất, đạm, béo đều đi qua ruột mà... không vào được máu. Người bệnh gầy dần, sức đề kháng giảm, tóc rụng, da khô, cơ khó phục hồi sau chấn thương hay tập luyện.
Lỗi ở đâu? Có khi là do… lối sống
Thức khuya, ăn vội, dùng nhiều kháng sinh, lạm dụng thuốc dạ dày, ít vận động – đều là nguyên nhân làm hệ tiêu hóa xuống cấp. Bao tử mệt, ruột cũng theo đó làm biếng.
Thêm vào đó, ăn quá no một lần trong ngày, bỏ bữa sáng, hoặc vừa ăn vừa làm việc khiến hệ thần kinh ruột không kịp điều phối nhu động. Tưởng ăn đủ, nhưng thật ra cơ thể chưa sẵn sàng tiếp nhận.
Cũng đừng quên một nguyên nhân âm thầm khác: căng thẳng tinh thần. Khi lo lắng, cortisol tăng cao làm rối loạn nhu động ruột, giảm tiết enzyme tiêu hóa. Kết quả: ăn không ngon, tiêu không xong, hấp thu chẳng tới nơi.
Vậy phải làm sao để cải thiện hấp thu
1. Ăn chậm, nhai kỹ: Bắt đầu tiêu hóa từ miệng – nơi amylase trong nước bọt đã "giải mã" một phần tinh bột.
2. Bổ sung men vi sinh và thực phẩm lên men tự nhiên: giúp cân bằng hệ vi sinh đường ruột, tạo môi trường tốt cho hấp thu.
3. Ăn đúng giờ, ăn vừa đủ: Chia nhỏ bữa, đặc biệt với người đang hồi phục sau bệnh, chấn thương.
4. Tập vận động nhẹ sau ăn: Đi bộ chậm 15 phút sau bữa chính giúp ruột co bóp tốt hơn.
5. Quản lý stress: Đừng xem nhẹ vai trò của giấc ngủ, thư giãn tinh thần trong chuyện hấp thu.
Tạm kết
Hấp thu dinh dưỡng kém không hẳn là do bạn ăn ít, cũng không phải do thức ăn thiếu chất. Quan trọng là bao tử có tiết acid đúng lúc, ruột có đủ “lông” để hấp thu, và bạn có sống… đúng cách để tiêu hóa không bị cản trở. Bao tử, ruột hay lối sống – tất cả đều góp phần vào bản giao hưởng gọi là “hồi phục sức khỏe”.
Khoá học liên quan
Các bài viết liên quan
"Say bye văn hoá gym độc hại": Khi phòng tập không còn là nơi gây áp lực
Cụm từ “Say bye văn hóa gym độc hại” đang trở thành tâm điểm trên các cộng đồng fitness gần đây. Không đơn thuần là một khẩu hiệu truyền thông, đây là lời tuyên bố cho một sự thay đổi mang tính bước ngoặt
5 sai lầm trong tập luyện khiến phụ nữ tuổi 40 dễ tích mỡ bụng và cách khắc phục
Bước sang tuổi 40, cơ thể phụ nữ đối mặt với giai đoạn tiền mãn kinh cùng sự sụt giảm estrogen đáng kể. Sự thay đổi nội tiết tố này không chỉ ảnh hưởng đến tâm lý mà còn trực tiếp làm thay đổi cấu trúc phân bố mỡ: mỡ có xu hướng rời xa vùng hông, đùi để tập trung tích tụ tại vùng bụng dưới dạng mỡ nội tạng.
Pickleball và những rủi ro chấn thương tiềm ẩn: Làm sao để tập luyện an toàn?
Pickleball đang trở thành một hiện tượng trong cộng đồng những người yêu vận động tại Việt Nam. Với ưu điểm là luật chơi đơn giản, cường độ vừa phải và phù hợp với nhiều độ tuổi, bộ môn này thu hút từ giới trẻ đến người cao tuổi tham gia rèn luyện sức khỏe. Tuy nhiên, đằng sau sự bùng nổ của môn thể thao tưởng chừng nhẹ nhàng này là sự gia tăng đáng báo động của các ca chấn thương cơ xương khớp và biến cố tim mạch.